8 ข้อ แชร์ประสบการณ์ สมัคร & ทำ Ausbildung เยอรมนี

แชร์ประสบการณ์จริง: สมัครและเรียน Ausbildung ในเยอรมนี จาก 0 สู่ Kauffrau im E-Commerce กว่าจะจบ ไม่ใช่เรื่องง่าย — แต่ทำได้ค่ะ

สวัสดีค่ะทุกคน วันนี้อยากเล่าประสบการณ์จริงของตัวเองเกี่ยวกับการสมัครและเรียนสายอาชีพในเยอรมนี รวมถึงเหตุผลที่เลือกเส้นทางนี้แทนการเรียนต่อปริญญาโท

ถ้าคุณกำลังสนใจ Ausbildung หรือยังลังเลอยู่ว่าจะเลือกเส้นทางไหน หวังว่าบทความนี้จะช่วยให้คุณตัดสินใจได้ง่ายขึ้นค่ะ

Ausbildung ในเยอรมนี คืออะไร?

Ausbildung คือ ระบบการศึกษาสายอาชีพของเยอรมนี ที่ผสมผสานการเรียนทฤษฎีในโรงเรียนฝึกอาชีพ (Berufsschule) เข้ากับการฝึกงานจริงในบริษัท โรงแรม หรือโรงงาน (Ausbildungsbetrieb) ระหว่างเรียน คุณได้รับเงินเดือนจากบริษัทที่ฝึกงาน และใช้เวลาเรียน 2–3.5 ปี ขึ้นอยู่กับสาขา

Ausbildung มี 2 ระบบ

ระบบคู่ (Duale) ได้รับความนิยมมากกว่า เพราะเน้นภาคปฏิบัติและได้รับเงินเดือนด้วย

การเรียนสายอาชีพในเยอรมนี มี 2 แบบ

• duale Ausbildung หรือ ระบบคู่  คือ เรียนทฤษฎีในโรงเรียนฝึกอาชีพ ควบคู่กับการทำงานในบริษัทไปด้วย เป็นระบบที่นิยมมาก เพราะเน้นภาคปฏิบัติเป็นหลัก
• schulische Ausbildung  คือ เรียนในโรงเรียนฝึกอาชีพเป็นส่วนใหญ่ เน้นทฤษฎีเป็นหลัก จ่ายค่าเรียนเอง

ทำไมถึงเลือก Ausbildung แทนปริญญาโท

เราถามตัวเองง่ายๆ ว่า: “เราอยากทำอะไรในเยอรมนี”

คำตอบคือ อยากทำงานที่นี่ และอยากเข้าตลาดแรงงานให้เร็วที่สุด

Ausbildung ระบบคู่ตอบโจทย์นั้นได้ดีกว่า เพราะ:

• ✅ ได้ประสบการณ์จริง ซึ่งสำคัญมากสำหรับชาวต่างชาติที่อยากสมัครงานในเยอรมนี
• ✅ ได้เรียนรู้วัฒนธรรมการทำงานเยอรมัน ซึ่งแตกต่างจากไทยพอสมควร
• ✅ โอกาสถูกรับเป็นพนักงานประจำสูงมาก เพราะบริษัทส่วนใหญ่ฝึก Azubi เพื่อเก็บไว้ทำงานต่อ
• ✅ เงินเดือน Azubi ต่ำกว่าพนักงานประจำ ทำให้บริษัทมีแรงจูงใจรับมากกว่า
• ✅ ไม่มีกำหนดอายุของผู้สมัคร — ตัวเองเริ่มทำ Ausbildung ตอนอายุ 35 ปีค่ะ

ข้อดีอีกอย่างของการเรียนสายอาชีพ คือ ไม่มีกำหนดอายุของผู้สมัคร อย่างเราเองกว่าจะเริ่มทำ Ausbildung อายุก็ 35 ปีแล้ว

8 ข้อจากประสบการณ์จริง: สมัครและเรียน Ausbildung ในเยอรมนี

1️⃣ วุฒิการศึกษาและระดับภาษาเยอรมัน

วุฒิการศึกษา

โดยทั่วไปไม่ได้กำหนดตายตัว แต่ขั้นต่ำควรมีวุฒิมัธยมศึกษา ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับสาขาที่เลือก เราใช้วุฒิปริญญาตรีสาขาภาษาจีนจากไทย พร้อมประสบการณ์ทำงาน และความสามารถด้านภาษาอังกฤษ ซึ่งช่วยได้มากในการสมัคร

ระดับภาษาเยอรมัน

ภาษาเยอรมันคือสิ่งสำคัญที่สุด! อย่างน้อยควรมีระดับ B1 สำหรับสายทั่วไป ส่วนสายพยาบาลหรือสาธารณสุขต้องสูงกว่านั้น

ตอนสมัครเรามีแค่ B1 + Beruf เท่านั้น — และนั่นก็เพียงพอสำหรับการเริ่มต้น แต่ต้องพัฒนาอย่างต่อเนื่องระหว่างเรียน

2️⃣ วีซ่าและสิทธิ์การพำนัก

เเราเข้ามาด้วยวีซ่าติดตามสามี จากนั้นได้ใบอนุญาตถิ่นที่อยู่ถาวร (Niederlassungserlaubnis) และยื่นขอสัญชาติเยอรมันในที่สุด

หากคุณกำลังมองหาวิธีเข้าเยอรมนีเพื่อเรียน Ausbildung โดยตรง ปัจจุบันมีวีซ่า Ausbildungsvisum สำหรับผู้ที่มีที่ฝึกงานยืนยันแล้วด้วยค่ะ

3️⃣ การเตรียมตัว

Ausbildung ส่วนใหญ่เริ่มวันที่ 1 สิงหาคม หรือ 1 กันยายน ของทุกปี

เราใช้เวลา 6 เดือน ในการเตรียมตัวและหาข้อมูล โดยเข้าดูเว็บโรงเรียนเอกชนและมหาวิทยาลัยที่เปิดสอนสาขาต่างๆ และสมัครรับ Newsletter เพื่อรับข้อมูลสาขาอาชีพที่น่าสนใจ

4️⃣ เอกสารการสมัครงาน

เอกสารการสมัคร (Bewerbungsunterlagen)

เอกสารที่ยื่นมีเพียง 3 อย่าง:

• ➤ Anschreiben — จดหมายสมัครงาน (ไม่เกิน 2 หน้า)
• ➤ Lebenslauf — ประวัติโดยย่อ (ไม่เกิน 2 หน้า)
• ➤ Zeugnisse — ใบประกาศนียบัตรต่างๆ

📌 เอกสารของเรายื่นเป็นภาษาอังกฤษโดยไม่ต้องแปลหรือรับรอง แต่ถ้าเอกสารเป็นภาษาไทย ต้องแปลเป็นภาษาเยอรมันให้เรียบร้อยก่อนนะคะ สิ่งสำคัญที่สุดคือ ยื่นครบตามที่บริษัทต้องการ

5️⃣ หาบริษัทที่ฝึกงาน

นี่คือขั้นตอนที่ยากที่สุด! Duale Ausbildung คุณต้องหาที่ฝึกงานเอง ซึ่งก็คือการแข่งขันกับผู้สมัครคนอื่นๆ ทั้งชาวเยอรมันและต่างชาติ

ยิ่งสมัครเร็ว โอกาสยิ่งสูง

เราสมัครทั้งหมด เกือบ 10 ที่ มีเรียกสัมภาษณ์ 4 ที่ — ต่างสาขากัน

หลังจากที่เราหาที่ฝึกงานได้แล้ว บริษัทจะเป็นผู้จัดการเรื่องโรงเรียนฝึกอาชีพ ตลอดทั้งการสมัครเรียน ลงทะเบียนเรียนต่างๆให้เราเอง นอกจากนี้บริษัทยังจ่ายค่าเรียนให้เราด้วยค่ะ

6️⃣ สัมภาษณ์งาน

เราวางแผนจะไปสัมภาษณ์ทั้ง 4 ที่ เพื่อฝึกประสบการณ์สัมภาษณ์ไปด้วย — แม้บางที่จะไม่ใช่สาขาที่อยากทำมากนัก

ที่แรก เป็นบริษัท E-Commerce เล็กๆ มีพนักงาน 125 คน

• ➤ รอบโทรศัพท์ (~1 ชั่วโมง): คำถามทั่วไป เช่น มาจากไหน ทำอะไรอยู่ เป้าหมายในอนาคต — เป็นการทดสอบว่าสื่อสารภาษาเยอรมันได้ดีแค่ไหน
• ➤ รอบเจอตัว: ผู้สัมภาษณ์บอกว่าอ่านใบสมัครครบแล้ว รอบนี้อยากรู้จัก ตัวตน บุคลิก และทัศนคติ ว่าเข้ากับองค์กรได้หรือไม่

เราเลือกบริษัทเล็กนี้เพราะชอบสาขางาน บรรยากาศการทำงาน และทำเลที่ตั้ง ปัจจุบันยังทำงานอยู่ที่นี่ และบริษัทเติบโตจาก 125 เป็น 350 คน แล้วค่ะ

เขาแค่อยากรู้ว่า เราใช้ภาษาเยอรมันได้มากน้อยแค่ไหน สามารถสื่อสารได้ดีไหม หลังจากนั้น 1 อาทิตย์ บริษัทก็นัดสัมภาษณ์แบบเจอตัว

พอเราไปถึง ผู้สัมภาษณ์งาน ไม่ถามเลยว่าเราเคยทำอะไรมา หรือ เรียนจบอะไรมา บอกแค่ว่า ข้อมูลเหล่านี้เขาอ่านในใบสมัครที่เราส่งแนบมาเรียบร้อยแล้ว แต่รอบนี้เขาอยากรู้จักตัวตนของเรา ว่าเป็นคนแบบไหน ลักษณะท่าทาง บุคลิกภาพ และทัศนคติ เหมาะสมและจะสามารถเข้ากับองกรค์ของเขาได้หรือไม่

การสัมภาษณ์งานรอบนี้ เริ่มต้นด้วยภาษาเยอรมัน แต่อยู่ๆหัวหน้าฝ่ายบริการลูกค้าก็เปลี่ยนคำถามเป็นภาษาอังกฤษโดยไม่บอกล่วงหน้า ซึ่งเราก็ตอบกลับเป็นภาษาอังกฤษได้อย่างคล่องแคล่ว ทำให้การสัมภาษณ์งานจบลงด้วยดี 🥰

พอสัมภาษณ์งานเสร็จตอน 10 โมงกว่าๆ หัวหน้าฝ่ายบริการลูกค้าก็ให้ทดลองทำงานทันที 2 ชม. คือ ให้ช่วยตอบอีเมลลูกค้า 👉 แบบนี้เรียก ins kalte Wasser werfen นะคะ 😅😅

พอการทดลองทำงานผ่านไป หัวหน้าฝ่ายบุคคลก็แจ้งเลยทันทีว่า ได้งาน! 🎉

💡 อ่านเพิ่มเติม: 6 Tipps ง่ายๆ สัมภาษณ์งานในเยอรมนี…ให้ได้งาน

7️⃣ ฝึกงานในบริษัทและเรียนในโรงเรียนฝึกอาชีพ

การฝึกงานเริ่ม 1 สิงหาคม โดยแบ่งเวลาดังนี้:

เราได้ฝึกงานเกือบทุกแผนกในบริษัท:

• 🗂️ บริการลูกค้า — 10 เดือน (อีเมล + โทรศัพท์)
• 🛒 จัดซื้อ — 6 เดือน
• 🌐 บริหารข้อมูลสินค้าบนเว็บไซต์ — 9 เดือน
• 💰 บัญชี — 4 เดือน
• 📣 การตลาด — 7 เดือน

พอจบการฝึกอบรม ฝ่ายบุคคลถามทันทีว่า “อยากทำงานแผนกไหน” — นี่คือผลของการเรียนรู้อย่างตั้งใจตลอด 3 ปีค่ะ

8️⃣ รายได้ระหว่างฝึกอบรม

รายได้ขึ้นอยู่กับบริษัทที่ฝึกงาน ตัวอย่างเพื่อนร่วมชั้นที่ฝึกงานกับ TUI, Sennheiser หรือ Rossmann ได้มากกว่า 1,000 ยูโร/เดือนตั้งแต่ปีแรก

บริษัทของเราอยู่ระดับกลาง ได้ประมาณ 850 ยูโร/เดือน และเนื่องจากเราเลือกทำแบบ Teilzeit (30 ชม./สัปดาห์) เงินเดือนก็ลดลงอีกนิด

ปัญหาและสิ่งที่ได้เรียนรู้

ปัญหาที่ใหญ่ที่สุดในการเรียนสายอาชีพของเรา คือ ภาษาเยอรมัน และ การจัดสรรเวลา

🇩🇪 ภาษาเยอรมัน

ภาษาเยอรมันในบริษัทที่ฝึกงาน

ที่บริษัท: เพื่อนร่วมงานไม่ได้มองว่าเราคือนักเรียนภาษา แต่คือเพื่อนร่วมงานที่ต้องทำงานได้เต็มประสิทธิภาพ ช่วงอยู่แผนกบริการลูกค้า เราตอบอีเมลลูกค้า ไม่ต่ำกว่า 40 ฉบับ/วัน โดยไม่มีเวลาเปิด Google แปลทีละคำ

สิ่งที่ช่วยได้คือ เตรียม template อีเมลไว้ล่วงหน้า — ร่างคำขึ้นต้น คำลงท้าย และบทนำไว้ แล้ว copy ไปแก้ไขเล็กน้อยแต่ละครั้ง ทำให้ทำงานเร็วขึ้นและภาษาถูกต้องด้วยค่ะ

ที่โรงเรียน: แรกๆ ฟังครูไม่รู้เรื่อง ตามเพื่อนไม่ทัน และเพื่อนร่วมชั้นเป็นชาวเยอรมันทั้งหมดอายุ 20–25 ปี

สิ่งที่ทำคือ ขอสื่อการเรียนล่วงหน้าจากครู อ่านและทำความเข้าใจก่อนเข้าเรียน เตรียมคำถามไปด้วย — วิธีนี้ช่วยได้มากค่ะ

จากประสบการณ์ เราได้เรียนภาษาเยอรมันจริงๆอย่างเต็มรูปแบบ คือ ในช่วงที่เราทำงาน

⏰ การจัดสรรเวลา

การจัดสรรเวลา เป็นอีกอย่างที่เป็นปัญหามากสำหรับเรา

ช่วงที่เริ่มเรียน เราเลี้ยงลูก 2 คนเองไปพร้อมกัน คนโต 4 ขวบ คนเล็ก 2.5 ขวบ ต้องบาลานซ์ระหว่างเรียน ทำงาน เลี้ยงลูก ดูแลสามี และงานบ้าน

เวลาอ่านหนังสือของเรา คือ หลังทุกคนหลับแล้ว — หลัง 4 ทุ่มขึ้นไป

ถ้ามีเป้าหมายที่ชัดเจน เราจะหาเวลาทำมันได้เสมอค่ะ

สิ่งที่ได้เรียนรู้ตลอดการเดินทาง

"ถ้ามีเป้าหมายที่ชัดเจน และนั้นคือสิ่งที่เราต้องการจริงๆ เราจะทำทุกวิถีทางเพื่อให้สำเร็จ"

➤ คนไทยมีศักยภาพและประสิทธิภาพในการทำงานไม่แพ้ใครในโลกค่ะ

➤ เมื่อบอกชาวเยอรมันว่าจบ Ausbildung และบริษัทรับต่อเลย — เขาจะมองเราด้วยความให้เกียรติจริงๆ

คนที่ประสบความสำเร็จมากกว่าเรา เขาไม่ได้เก่งกว่าเรา เขาแค่พยายามมากกว่าเราเท่านั้นเอง

ตั้งเป้าหมายให้ชัดเจน แล้วเริ่มออกเดินทาง ยิ่งเริ่มเร็วเท่าไหร่ จุดหมายยิ่งใกล้เข้ามา

สู้ๆ ค่ะ — ถ้าเราทำได้ คุณก็ทำได้เช่นกันค่ะ 💪